سيد محمد حسن بني هاشمي خميني
558
توضيح المسائل مراجع ( فارسي )
پيدا نشود ، مىتواند آن را براى خود بردارد به قصد اين كه هر وقت صاحبش پيدا شد ، به او بدهد . ولى احتياط مستحبّ آن است كه از طرف صاحبش به فقير غير سيّد صدقه بدهد . و اگر در حرم پيدا شده ، مىتواند براى او نگهدارى كند كه هر وقت صاحبش پيدا شد به او بدهد و يا از طرف صاحبش به فقير غير سيّد صدقه بدهد . سيستانى : مسأله اگر تا يك سال اعلان كند و صاحب مال پيدا نشود ، در صورتى كه آن مال را در غير حرم مكَّه پيدا كرده باشد مىتواند آن را براى صاحبش نگهدارى كند كه هر وقت پيدا شد به او بدهد و در اين مدّت استفاده از آن با حفظ عين آن اشكال ندارد و مىتواند آن را از طرف صاحبش به فقرا صدقه بدهد و احتياط واجب آن است كه آن را براى خود برندارد ؛ و اگر آن مال را در حرم پيدا كرده باشد احتياط واجب آن است كه آن را به فقرا صدقه بدهد . بهجت : مسأله اگر تا يك سال اعلان كرد و صاحب مال پيدا نشد چنانچه در غير حرم مكَّه پيدا كرده ، مىتواند از طرف صاحبش صدقه بدهد يا به عنوان امانت براى صاحبش نزد خود نگهدارى كند ، يا به حاكم شرع بدهد يا براى خود بردارد و قصد كند كه اگر صاحبش پيدا شد ، عوض آن را به او بدهد و اگر در حرم مكَّه پيدا كرد ، چنانچه قصد ندارد كه به عنوان امانت نگه دارد ، ظاهر اين است كه صدقه مىدهد . مكارم : مسأله هر گاه تا يك سال اعلان كند و يا در محلّ اعلان شده نگهدارى شود و صاحب مال پيدا نشود ، پيدا كننده مخيّر است يكى از چهار كار را انجام دهد : ( 1 ) آن را براى خود بردارد به قصد اين كه هر وقت صاحبش پيدا شد ، اگر آن مال موجود نيست عوض آن را به او بدهد . ( 2 ) به صورت امانت براى او نگهدارى كند . ( 3 ) از طرف صاحبش صدقه در راه خدا بدهد . ( 4 ) آن را به حاكم شرع بسپارد و احتياط مستحبّ صدقه دادن يا سپردن به حاكم شرع است . احتياط واجب آن است كه اگر در حرم مكَّه مالى كه قيمت آن به اندازهء يك درهم يا بيشتر است پيدا كند ، آن را برندارد . مسأله 2569 اگر بعد از آن كه يك سال اعلان كرد و صاحب مال پيدا نشد مال را براى صاحبش نگهدارى كند و از بين برود ، چنانچه در نگهدارى آن كوتاهى نكرده و تعدّى ، يعنى زياده روى هم ننموده ، ضامن نيست ( 1 ) ولى اگر از طرف صاحبش صدقه داده باشد ( 2 ) يا براى خود برداشته باشد ( 3 ) در هر صورت ضامن است ( 4 ) ) * ( 1 ) خوئى ، تبريزى ، سيستانى : ولى اگر ( خوئى ، تبريزى : براى خود برداشته باشد ضامن است و اگر ) از طرف صاحبش صدقه داده باشد صاحبش مخيّر است بين آن كه به صدقه راضى شده يا عوض مالش را مطالبه كند و ثواب صدقه براى تصدّق كننده باشد . زنجانى : چنانچه در نگهدارى آن كوتاهى نكرده ، ضامن نيست ، ولى اگر براى خود برداشته باشد ضامن است و اگر صدقه داده باشد صاحبش مىتواند به صدقه دادن راضى شده يا عوض مالش را بگيرد و ثواب صدقه براى صدقه دهنده باشد . در ساير مسائل اين فصل هم كه از صدقه دادن سخن گفته شده ، اگر صاحب مال به صدقه راضى نشود ، صدقه دهنده ضامن است . ( 2 ) مكارم : اگر صاحبش پيدا شد و به صدقه دادن راضى نشد ، بايد عوض آن را به او بدهد .